Tính lương làm thêm giờ: ngày thường, ngày nghỉ hằng tuần, ngày lễ
Làm thêm giờ phải được ghi, được tính đúng hệ số, và không vượt trần luật đang đặt. Ngày thường, ngày nghỉ hằng tuần, ngày lễ, ngày nghỉ có hưởng lương, mỗi loại một hệ số. Tự nguyện không biến thành không công. Đây là hướng dẫn thực hành, hãy đối chiếu văn bản hiện hành về hệ số, về làm thêm ban đêm, và về giới hạn giờ thêm theo tháng và theo năm.
Ghi nhận giờ: người lao động phải xem được
Máy chấm, sổ giấy, hoặc phần mềm, miễn là hai bên nhìn cùng một dãy giờ. Giờ không ghi là giờ dễ mất, cũng là giờ dễ bị bịa. Hãy để người lao động xem và góp ý khi lệch, đừng khóa sổ một mình cuối tháng. Làm từ xa vẫn ghi giờ nếu người quản lý yêu cầu làm ngoài khung. Yêu cầu bằng tin nhắn đêm cũng là yêu cầu, hãy giữ tin ấy trong hồ sơ lương.
Hệ số: đừng lấy một mức cho mọi ngày
Ngày thường, ngày nghỉ hằng tuần, ngày lễ, mỗi cửa một hệ số. Làm thêm ban đêm còn cộng thêm phần đêm. Hãy in một bảng hệ số theo đúng văn bản hiện hành và để kế toán cùng người quản lý dùng chung. Tự bịa một hệ số trung bình cho tiện là cách tính sai cả bảng. Người lao động hỏi vì sao ngày lễ khác ngày chủ nhật là câu hỏi đúng.
Giới hạn: ép vượt trần là rủi cho cả hai
Luật đặt trần giờ thêm theo tháng và theo năm, một số ngành được nới theo điều kiện. Ép vượt trần hại sức khỏe, cũng hại hồ sơ khi bị thanh tra. Người quản lý hay nói việc gấp tuần này, tuần sau bù, rồi quên bù. Hãy theo dõi số giờ cộng dồn, báo sớm khi gần trần, và từ chối bằng văn bản nếu bị ép vượt. Việc ấy bảo người lao động, cũng bảo công ty.
Việc nên làm ngay
- Chọn một cách ghi giờ mà người lao động xem được, và giữ nhật ký yêu cầu làm thêm.
- In bảng hệ số ngày thường, ngày nghỉ hằng tuần, ngày lễ, ban đêm theo văn bản hiện hành.
- Theo dõi trần giờ thêm theo tháng và theo năm, báo sớm khi gần ngưỡng.
- Không lấy lời tự nguyện để khỏi trả, và không đổi thêm giờ bằng miệng.
Câu hỏi thường gặp
- Người lao động tự nguyện thì có phải trả không?
- Vẫn phải trả đúng hệ số. Tự nguyện không biến thành không công. Nếu họ chủ động ở lại, hãy xác nhận có phải yêu cầu của người quản lý không. Giờ do chỗ làm yêu cầu thì chỗ làm trả.
- Làm từ xa có tính thêm giờ không?
- Có, nếu người quản lý yêu cầu việc ngoài khung giờ đã thỏa thuận. Hãy ghi yêu cầu và giờ bàn giao. Không ghi rồi cuối tháng tranh nhau là việc đã biết trước.