Phỏng vấn tình huống: nói giả định trước khi tính
Hãy làm rõ mục tiêu, nêu giả định, tính toán thô, đề xuất, rồi nói rủi ro. Nói to từng bước còn hơn ngồi im tìm đáp án đẹp. Đề mơ hồ là một phần bài, vì vậy hãy hỏi đơn vị, thời hạn, khách là ai. Một phương án không có rủi ro nghe như chưa nghĩ kỹ.
Làm rõ đề
Hãy hỏi đơn vị tính, thời hạn, và khách là ai trước khi cầm bút. Đề mơ hồ là một phần bài, bởi lẽ việc thật cũng mơ hồ như vậy. Nếu bạn nhảy vào tính ngay, dễ sai hướng rồi tính rất đẹp. Một phút hỏi rõ còn cứu cả bài. Hãy viết lại đề bằng lời của bạn, rồi hỏi họ đúng chưa.
Giả định phải nói ra
Nếu thiếu số, hãy đặt một số hợp lý và nói đó là giả định. Người hỏi cần nghe bạn dám chọn, không cần bạn đoán trúng số họ giấu. Khi có số mới, hãy sửa giả định chứ đừng giữ số cũ cho sĩ diện. Nói to từng bước giúp họ theo được, cũng giúp bạn tự bắt lỗi.
Kết bằng rủi ro
Một phương án không có rủi ro nghe như chưa nghĩ kỹ. Hãy nói điều gì làm bài toán gãy, và bạn sẽ kiểm lại chỗ nào. Sai số nhỏ ít quan trọng hơn sai hướng. Nếu im quá lâu, hãy nói bạn đang sắp xếp rồi kể các bước, đừng để phòng lặng đến mức họ tưởng bạn kẹt.
Mang giấy và hỏi máy tính
Giấy giúp bạn không mất số giữa chừng. Máy tính được phép thì dùng, không được thì tính thô cho ngay hàng. Hãy luyện một bài ngắn với bạn trước hôm gặp, để miệng quen nói giả định. Buổi tình huống là buổi nói cách nghĩ, không phải buổi thi kín.
Việc nên làm ngay
- Mang giấy để ghi đề, giả định và các bước tính, cho khỏi mất số giữa chừng.
- Hỏi được dùng máy tính không, để chọn cách tính thô hay tính nhanh.
- Luyện một bài ngắn với bạn, để miệng quen nói giả định trước khi ra số.
- Hỏi lại đơn vị, thời hạn và khách là ai, để khỏi tính sai hướng.
- Kết bằng một rủi ro và cách kiểm lại, để phương án nghe như đã nghĩ kỹ.
Câu hỏi thường gặp
- Sai số có sao không?
- Sai nhỏ ít quan trọng hơn sai hướng. Hãy nói bạn sẽ kiểm lại. Người hỏi nhớ cách bạn sửa, không nhớ một phép nhân đúng.
- Im quá lâu thì sao?
- Nói tôi đang sắp xếp rồi kể các bước. Im dài khiến họ không theo được. Nói to từng bước còn hơn ngồi tìm đáp án đẹp trong đầu.
- Có được hỏi lại đề không?
- Được, và nên hỏi. Đề mơ hồ là một phần bài. Nếu bạn không hỏi, họ sẽ tưởng bạn không thấy chỗ thiếu.
- Không có nền tư vấn thì làm được không?
- Được, nếu bạn giữ khung mục tiêu, giả định, tính thô, đề xuất, rủi ro. Khung ấy dùng cho nhiều ngành, không chỉ cho việc tư vấn.